Być może masz już zapisany numer telefonu, ale wciąż odkładasz rozmowę. Albo termin jest umówiony i zastanawiasz się, co właściwie powiesz, kiedy usiądziesz naprzeciwko psychoterapeuty.

Czy trzeba zacząć od dzieciństwa? Opowiedzieć całą swoją historię? Wiedzieć, co jest nie tak?

Na pierwsze spotkanie z terapeutą możesz przyjść bez gotowych odpowiedzi. Wystarczy zacząć od tego, co skłoniło Cię do umówienia wizyty. Nawet jeśli na razie potrafisz powiedzieć tylko: „Od pewnego czasu jest mi trudno i nie wiem dlaczego”.

Od czego zaczyna się pierwsze spotkanie z psychoterapeutą?

Początek to zwykle rozmowa o tym, co sprowadza Cię do gabinetu. Terapeuta może zapytać, dlaczego szukasz pomocy właśnie teraz, co najbardziej Cię obciąża i czego oczekujesz od spotkań.

Nie musisz przedstawiać uporządkowanej historii. Możesz zacząć od ostatniej kłótni, problemów ze snem, napięcia przed pracą albo poczucia, że codzienność wymaga coraz więcej wysiłku. Jeśli trudno Ci znaleźć początek, psychoterapeuta pomoże pytaniami.

Pierwsza rozmowa służy poznaniu Twojej sytuacji. Jest też okazją, żebyś zobaczył lub zobaczyła, jak czujesz się w kontakcie z tą konkretną osobą.

O co może zapytać terapeuta?

Zakres pytań zależy od tego, z czym przychodzisz, oraz sposobu pracy psychoterapeuty. Rozmowa może dotyczyć:

• trudności, których obecnie doświadczasz, i tego, od kiedy trwają;
• ich wpływu na sen, pracę, relacje i codzienne funkcjonowanie;
• ważnych osób w Twoim życiu i dostępnego wsparcia;
• sposobów, którymi dotąd próbujesz sobie radzić;
• wcześniejszych doświadczeń z pomocą psychologiczną lub psychoterapią;
• zdrowia, przyjmowanych leków i leczenia, jeśli ma to znaczenie dla zgłaszanych trudności;
• tego, co chciałbyś lub chciałabyś zmienić.

Nie każda z tych kwestii musi pojawić się podczas pierwszej wizyty. To rozmowa, której przebieg zależy także od Ciebie.

Możesz zapytać, czemu służy dane pytanie. Możesz również powiedzieć: „Nie jestem jeszcze gotowa o tym mówić” albo „Potrzebuję chwili, żeby się zastanowić”.

Co powiedzieć, jeśli nie umiesz nazwać problemu?

Czasem najtrudniejsze jest właśnie to, że nie ma jednego wydarzenia, od którego wszystko się zaczęło. Na zewnątrz życie wygląda zwyczajnie, a jednak coraz mniej rzeczy cieszy, łatwiej się zdenerwować albo trudno odpocząć.

Na pierwszym spotkaniu z psychoterapeutą możesz opowiedzieć o takich codziennych obserwacjach. Na przykład:

„Po pracy nie mam siły z nikim rozmawiać”.

„Ciągle analizuję, czy kogoś nie uraziłam”.

„Nie wiem, czego potrzebuję, ale wiem, że nie chcę dalej tak funkcjonować”.

Nie musisz samodzielnie stawiać sobie diagnozy. Wspólne przyglądanie się Twojemu doświadczeniu jest częścią konsultacji.

Jak przygotować się do pierwszego spotkania z terapeutą?

Nie potrzebujesz specjalnego przygotowania. Jeśli jednak przed wizytą obawiasz się, że zapomnisz o ważnych sprawach, możesz zapisać kilka zdań:

• Co sprawiło, że umawiam spotkanie właśnie teraz?
• Co jest dla mnie obecnie najtrudniejsze?
• O czym szczególnie chcę porozmawiać?
• O co chcę zapytać terapeutę?

Notatkę możesz zabrać ze sobą i z niej skorzystać. Nie trzeba przygotowywać życiorysu ani listy wszystkich trudnych wydarzeń.

Warto natomiast sprawdzić adres, czas spotkania, cenę i zasady odwoływania wizyt. Jeśli masz taką możliwość, zostaw sobie chwilę przed konsultacją i po niej — bez konieczności natychmiastowego przechodzenia do kolejnego obowiązku.

A jeśli pojawią się łzy, cisza albo zdenerwowanie?

Rozmowa z nową osobą o osobistych sprawach może wywoływać napięcie. Możesz płakać, gubić wątek, mówić więcej niż zwykle albo potrzebować czasu, zanim cokolwiek powiesz.

Nie musisz za to przepraszać. Możesz poprosić o chwilę przerwy lub powiedzieć wprost, że rozmowa jest dla Ciebie trudna.

Bywa też, że przed wizytą układasz w głowie długą wypowiedź, a w gabinecie żadne z przygotowanych zdań nie pasuje. Wtedy można zacząć właśnie od tego: „Miałam tyle do powiedzenia, a teraz nie wiem, od czego zacząć”.

O co Ty możesz zapytać psychoterapeutę?

Pierwsze spotkanie jest również czasem na Twoje pytania. Masz prawo wiedzieć, z kim rozmawiasz i na jakich zasadach miałaby odbywać się dalsza współpraca.

Możesz zapytać:

• Jakie ma Pan lub Pani wykształcenie i przygotowanie psychoterapeutyczne?
• Czy pracuje Pan lub Pani z trudnościami podobnymi do moich?
• W jakim nurcie odbywa się terapia i co to oznacza podczas spotkań?
• Jak ustalimy cele i będziemy rozmawiać o postępach?
• Jak często odbywają się sesje?
• Jakie są zasady poufności i jej granice?
• Jak wygląda płatność i odwoływanie wizyt?

Jeżeli odpowiedź jest niezrozumiała, poproś o wyjaśnienie. Nie musisz znać terminologii psychoterapeutycznej, żeby uczestniczyć w podejmowaniu decyzji dotyczących własnej terapii.

Czy pierwsza konsultacja oznacza rozpoczęcie terapii?

Umówienie pierwszej wizyty nie zobowiązuje Cię do długoterminowej współpracy. Konsultacje służą poznaniu sytuacji i ustaleniu, jaka forma pomocy może być odpowiednia.

W Sztuce Spotkania pierwsze 2–3 wizyty mają charakter konsultacyjny. To czas na rozmowę o trudnościach, oczekiwaniach i możliwościach dalszej pracy.

Możliwym kolejnym krokiem jest psychoterapia. W niektórych sytuacjach terapeuta może zaproponować konsultację z innym specjalistą lub inną formę wsparcia. Możesz też potrzebować czasu na podjęcie decyzji.

Co warto zauważyć po spotkaniu?

Po pierwszej rozmowie możesz poczuć ulgę, zmęczenie, niepewność albo kilka różnych emocji naraz. Jedna konsultacja nie musi przynieść wyjaśnienia wszystkiego, z czym przychodzisz.

Zamiast pytać wyłącznie „Czy od razu jest mi lepiej?”, możesz zastanowić się:

• Czy było miejsce na moje pytania?
• Czy czułem lub czułam się traktowana z szacunkiem?
• Czy mogłem lub mogłam powiedzieć, że czegoś nie rozumiem albo nie chcę jeszcze poruszać?
• Czy wiem, jaki może być następny krok?

Poczucie zaufania może rozwijać się stopniowo. Jeżeli coś wzbudziło Twoje wątpliwości, możesz wrócić do tego podczas kolejnej rozmowy. Masz też prawo zdecydować, że chcesz poszukać innego terapeuty.

Pierwsze spotkanie w Sztuce Spotkania – Warszawa, Białołęka

W Sztuce Spotkania możesz umówić pierwszą konsultację z psychoterapeutą w gabinecie przy ul. Christa Botewa 10/5 w Warszawie, na Białołęce, Tarchominie.

Indywidualne spotkanie dla osoby dorosłej trwa 50 minut. Jeśli szukasz pomocy dla pary lub nastolatka, zaznacz to przy zapisie — czas i organizacja konsultacji mogą być inne.

Jeżeli nie wiesz, do kogo się umówić, skontaktuj się z nami. Nie musisz opisywać całej swojej historii w wiadomości. Możesz krótko wskazać, jakiego wsparcia szukasz, i zapytać o możliwość konsultacji.